Majowe Niebo nad nami

24 godziny z życia Naszej Gwiazdy

Animacja ukazuje Słońce w ciągu ostatniej doby uchwycone przez urządzenia na sondach kosmicznych SDO oraz SOHO, które są przeznaczone wyłącznie do badań Naszej dziennej Gwiazdy :)

Rozbłysk na Słońcu - czy zobaczymy zorzę polarną?

W czwartek 11 kwietnia na Naszej Gwieździe doszło do sporego wybuchu - największego od początku tego roku. W tym przypadku obszar aktywny znajdował się mniej więcej po środku tarczy słonecznej, a to oznacza, że wyrzucona materia składająca się z wysokoenergetycznych cząstek popędzi w kierunku Naszej Planety.

Zdjęcie wykonane przez sondę SDO.

Cząstki takie lecą w przestrzeni z prędkością około 700 km/s , a następnie wpadają wzdłuż linii ziemskiego pola magnetycznego i zderzają się z atomami powietrza powodując ich świecenie. 

W tym wypadku istnieje duże prawdopodobieństwo wystąpienia zórz polarnych w nocy z 13 na 14 kwietnia oraz również wieczorem 14 kwietnia. Wybuch na Słońcu był na tyle silny, że zorze polarne mogą być dostępne obserwatorom również z naszego kraju! Warto też wspomnieć, że podobna sytuacja miała miejsce miesiąc temu, gdy doszło do wyrzutu materii z tego samego regionu aktywnego na Słońcu.

Żeby zaobserwować zorzę wystarczy dość ciemne niebo i czysty horyzont północny - gdy się nam poszczęści to w tamtej części nieba dostrzeżemy grę zielono - różowych świateł. :)

 Udanych obserwacji!

Asteroida przeleci blisko Ziemi!

Odkryta w zeszłym roku planetoida o niezbyt ciekawej nazwie 2012 DA14, już w piątek 15 lutego około godziny 21-szej przeleci blisko Ziemi! 

Obiekt ma średnicę około 50 metrów i pędząc w przestrzeni kosmicznej, minie naszą planetę w odległości zaledwie 0,07 odległości Ziemia-Księżyc! To o wiele bliżej niż krążą satelity przekaźnikowe i telekomunikacyjne, ale bez obaw, bo jak zapewniają naukowcy, szanse że dojdzie do zderzenia są niemal zerowe. 

Asteroida ma masę 140 tysięcy ton, a jej okres obiegu wokół Słońca wynosi 365 dni - czyli dokładnie tyle samo co Ziemia. Jednak nieco eliptyczna orbita powoduje, że obiekt dwa razy do roku zbliża się do naszej planety. Planetoidy o takiej średnicy przelatują tak blisko co około 40 lat, a uderzają raz na około 1,5 tys lat.

Gdy tylko dopisze pogoda to wieczorem 15 lutego warto wziąć do ręki choćby lornetkę - być może dostrzeżemy planetoidę, która w ciągu parudziesięciu minut przemieści się na tle gwiazd, a taka okazja nieczęsto się trafia!

Symulacja zbliżenia 2012 DA14 do Ziemi:

Reiner Gamma

Reiner Gamma to mało znany obiekt księżycowy, znajdziemy go obok sporego krateru Kopernik, który wyróżnia się promienistymi jasnymi śladami.

Reiner Gamma jest niezbyt efektowny w lornetce czy nawet w teleskopie - to jasna plama na powierzchni, nie jest ani wypukła ani wklęsła, za to skrywa tajemnicę, bowiem wytwarza dosyć silne pole magnetyczne. Najciekawsze jest to, że do powstawania takich śladów dochodzi prawdopodobnie po impakcie z drugiej strony Srebrnego Globu - w tym przypadku, dokładnie po przeciwnej stronie znajduje się ogromny 180-kilometrowy krater Ciołkowski!

O samym obiekcie:

 http://en.wikipedia.org/wiki/Reiner_Gamma

Krater Ciołkowski: http://pl.wikipedia.org/wiki/Cio%C5%82kowski_%28krater_ksi%C4%99%C5%BCycowy%29

Aktywność Słońca

Jak wiemy, nasza gwiazda zbliża się do maksimum swojej aktywności, lecz ostatnio wcale nie zaskakuje ilością plam na swojej powierzchni ani żadnymi większymi rozbłyskami. Czy naukowcy mylili się wyliczając czas, kiedy nastąpi maksimum? Jak się okazuje - nie, dzieje się tak dlatego, że Słońce w swoim 11-letnim cyklu aktywności raz przechodzi silne maksima a raz słabsze - a na takie wygląda aktualne.

Zdjęcie protuberancji na Słońcu, wykonane przez specjalny teleskop słoneczny:

Co 11 lat na Słońcu obserwuje się zwiększoną ilość plam i protuberancji, czyli wyrzutów materii z powierzchni - jest to strumień rozgrzanych gazów i wysokoenergetycznych cząsteczek. Gdy takie cząsteczki zostaną wyrzucone w stronę Ziemi, spływają wzdłuż linii naszego pola magnetycznego i tam zderzając się z cząsteczkami tlenu oraz azotu powodują ich świecenie - tak właśnie powstaje zorza polarna!

Poniżej zamieszczam zmontowane przeze mnie filmy :)

Protuberancje na Słońcu widziane przez teleskop słoneczny:

Powstawanie zórz polarnych:

Wspomnienie zakrycia Jowisza - 15 lipca 2012

Jedno z najciekawszych zjawisk zeszłego roku i z pewnością kilku najbliższych lat - zakrycie Jowisza przez Księżyc, tzw. okultacja.

Do zjawiska dochodzi gdy Ziemia, Księżyc i Jowisz znajdą się dokładnie na jednej linii - obserwator z powierzchni Ziemi może wtedy dostrzec jak Srebrny Glob powoli przesłania planetę, która ze względu na swoją jasność, bardzo wyróżnia się na niebie. Również ze względu na swoje rozmiary kątowe, planeta ta jest wyraźnie widoczna już przez niewielki sprzęt optyczny. Tak więc obserwując zjawisko przez lornetkę albo teleskop widoczna jest jowiszowa tarcza chowająca się za nieregularną powierzchnią naszego satelity.

Ostatnio takie zjawisko było widoczne z terenu Polski 15 lipca 2012 roku, jednak nie było to ostatnie, ponieważ pod koniec zeszłego roku, mieszkańcy południowej półkuli naszej planety mogli zaobserwować je po raz drugi.

Poniżej filmy, które nagrałem przez teleskop przy sporym wietrze i niskich chmurach w lipcu zeszłego roku.

Pierwszy to moment zakrycia Jowisza przez oświetloną część Księżyca, a drugi to moment odkrycia Jowisza, który wyłaniał się zza nieoświetlonej części Srebrnego Globu na tle już jasnego nieba, chwilę przed wschodem Słońca.

Polecam oglądać w najwyższej rozdzielczości :)